Jak założyć firmę w Norwegii?

Jak założyć firmę w Norwegii?
Norwegia to niewątpliwie jeden z najbardziej atrakcyjnych kierunków zarówno dla osób, które chciałyby podjąć pracę w norweskiej firmie, jak i dla tych, które myślą o założeniu własnej działalności gospodarczej. Założenie firmy w Norwegii może przynieść wiele korzyści, a do tego nie jest trudne, dlatego też wielu Polaków decyduje się na ten krok, tym bardziej że polscy przedsiębiorcy podlegają tym samym przepisom, co norwescy, a wszelkie formalności można załatwić przez Internet, korzystając ze specjalnego portalu rządowego. Polacy, decydując się na życie i pracę w Norwegii, mają prawo skorzystać z wielu przywilejów i ulg podatkowych, mogą też liczyć na wysokie wynagrodzenie, a otwierając własny biznes, na spore dochody.

Dzięki temu, że Polska i Norwegia są członkami Unii Europejskiej i Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju, a co za tym idzie, Norwedzy mają obowiązek stosować liberalne prawo i politykę gospodarczą wobec polskich przedsiębiorców, coraz więcej Polaków decyduje się na rejestrację firmy właśnie na terenie Królestwa Norwegii. Aby zarejestrować własną działalność gospodarczą w Norwegii, należy wcześniej założyć konto na norweskim portalu altinn.no, jak również postarać się o specjalne kody MiniID i numer personalny, a następnie złożyć przez Internetwniosek z wszelkimi wymaganymi załącznikami. Kolejnym krokiem będzie ubezpieczenie norweskiej firmy, jak również zorientowanie się na stronie www.brreg.no, czy jesteśmy płatnikami VAT (MVA: 25-procentowa stawka podstawowa, 15-procentowa stawka na artykuły spożywcze i 12-procentowa stawka dot. np. transportu publicznego). Należy pamiętać, że w Norwegii, niezależnie od formy prawnej firmy,przedsiębiorcy mają obowiązek regularnie składać raporty do norweskiego urzędu skarbowego, a osoby, które zdecydowały się założyć w Norwegii firmę sprzątającą lub budowlaną, muszą zadbać o karty HMS dla swoich pracowników.

O czym jeszcze musisz pamiętać, zakładając i prowadząc własną działalność w Norwegii? Przede wszystkim o:
Zakładanie firmy w Norwegii nie jest skomplikowanym i czasochłonnym procesem, pamiętaj jednak, że wszelkie dokumenty potrzebne przy rejestracji zarówno jednoosobowej działalności gospodarczej, jak i spółki czy filii powinny zostać przetłumaczone na język norweski. Warto również zapoznać się z podstawowymi norweskimi terminami, warunkami i prawami czy też skorzystać z pomocy ekspertów, którzy przeprowadzą Cię krok po kroku przez cały proces zakładania własnego norweskiego biznesu.

Jak i gdzie zarejestrować firmę w Norwegii? Jakie są koszty założenia norweskiego biznesu i jakie wiążą się z tym formalności? Jakie prawa i obowiązki ma przedsiębiorca w Norwegii? Jakie rodzaje działalności gospodarczej mogę założyć w Norwegii? Na te i inne pytania znajdziesz odpowiedzi w poniższym poradniku.
Jakie rodzaje działalności gospodarczej mogę otworzyć w Norwegii?
Przedsiębiorcy, którzy chcą założyć własną firmę w Norwegii, mogą wybrać spośród takich rodzajów działalności gospodarczej, jak:

1. ENK (Enkeltpersonforetak) - jednoosobowa działalność gospodarcza. Aby założyć i prowadzić ENK w Norwegii, należy: 2. NUF (Norskregistrert Utenlandsk Foretak) - czyli oddział zagranicznej firmy w Norwegii, to dobra opcja dla osób, które już prowadzą własny biznes w rodzimym kraju, ponieważ mogą zminimalizować koszty, rejestrując w Register of Companies (Rejestr Firm) w Brønnøysund oddział już istniejącej firmy zamiast nową spółkę. W przypadku oddziału, zatrudnionych pracowników należy zarejestrować na policji i zgłosić w Centralnym Urzędzie Podatkowym ds. Zagranicznych (SFU - Sentralskattekontoret for Utenlandssaker).

W Norwegii przedsiębiorca może również wybrać taką formę prawną, jak NUF z osobą kontaktową (Norskregistrert Utenlandsk Foretak - NUF med kontaktperson), czyli norweski oddział zagranicznej firmy, która wynajmuje pracowników do Norwegii, natomiast NUF z przedstawicielem VATnależy wybrać, jeśli obroty firmy przekroczą 50 000 NOK.

Opata za rejestracjęNUF-u można uiścić bezpośrednio w Foretaksregisteret (Rejestrze Przedsiębiorstw) lub przez stronę www.brreg.no.

3. Filia (Filial av Utenlandsk Aksjeselskap) - aby założyć i prowadzić filięw Norwegii, należy: 4. AS (Aksjeselskap) - odpowiednik spółkiz ograniczoną odpowiedzialnością. Aby założyć i prowadzić AS w Norwegii, należy: 5. ANS/DA - spółki bezkapitałowe. Aby otworzyći prowadzić ANS/DA w Norwegii,należy: 7. SA(Samvirkeforetak) - spółdzielnia. Aby otworzyći prowadzić SA w Norwegii, należy: Pamiętaj, że decydując się na założenie firmy w Norwegii, masz prawo starać się o dofinansowanie np. na wynajem lokalu pod działalność czy zakup sprzętu, które może zostać udzielone zarówno przez NAV, jak i banki, specjalne organizacje (Innovasjon Norge) czy też lokalne urzędy.
Formalności i koszty związane z zakładaniem firmy w Norwegii?
Z rejestracją i prowadzeniem własnej firmy w Norwegii wiąże się sporo formalności, jak również obowiązków i terminów, których należy przestrzegać, żeby nie narazić się na kary finansowe. Przedsiębiorca, decydując się na własny norweski biznes, musi liczyć się też z wieloma kosztami, które zależą zarówno od rodzaju wybranej formy prawnej działalności i ilości zatrudnionych pracowników, jak i od rodzaju usług i obrotów firmy.

Formalności związane z zakładaniem i prowadzeniem działalności gospodarczej w Norwegii to:

1. Wyrobienie 11-cyfrowego numeru personalnego lub D-nummeru na drukuAnmodning om tildeling av D-nummer (w tym celu musimy pobrać z SUA potwierdzenie dowodu tożsamości).
2. Pobranie odpowiedniego formularza ze strony internetowej http://www.brreg.no/blanketter/blankettoversikt.html.
3. Wysłanie drukówi potwierdzonej kopii dokumentu do Brønnøysundregistrene (adres: Brønnøysundregistrene, Postboks 905, 8910 Brønnøysund).
4. Rejestracja firmy na stronie: www.brreg.no (w zakładce Registrering og tinglysing należy kliknąć: Registrering av ny enhet/foretak).
5. Otrzymanie 9-cyfrowego numeru organizacji po mniej więcej 4 tygodniach od złożenia wniosku (numer ten będzie potrzebny m.in. w kontaktach z władzami, do zatrudniania pracowników, przy firmowych dokumentach czy też do założenia konta firmowego; Zintegrowany Wniosek Rejestracyjny można wykorzystać również w innych rejestrach powiązanych z Centralnym Rejestrem Koordynacyjnym). 8. Przedsiębiorca musi też zapewnić swoim pracownikom ubranie robocze i wszelkie potrzebne szkolenia, takie jak szkolenie BHP (HMS).
9. Raportowanie kontraktów, podatków i pracowników na kontrakcie.
10. Współpraca z audytorem (w przypadku działalności jednoosobowej audyt jest obowiązkowy zarówno wtedy, kiedy właściciel zatrudniaponad 20 pracowników, a łączny kapitał obrotowy firmy jest większy niż 5 mln NOK, jak i wtedy, kiedy łączna wartość aktywów firmy jest większa niż 20 mln NOK).
11. Uzyskanie odpowiednich zezwoleń (dot. m.in. księgowych, instruktorów nauki jazdy, audytorów, pośredników nieruchomości, lekarzy, prawników i fizjoterapeutów) i licencji (dot. działalności transportowej).

W Norwegii podstawowe koszty, związane z założeniem i prowadzeniem własnej firmy, to:
1. Koszt rejestracji norweskiej firmy w Rejestrze Przedsiębiorstw.
4. Koszty związane z zatrudnieniem pracowników w firmie:
a) koszty stałe (26,3%): b) koszty zmienne (5%): c) wypłaty dla pracowników (fastlønn lub timeliste).

5. Koszty podatku VAT (25%, 15% lub 12%), koszty składek na ubezpieczenie społeczne (11,4%), koszty podatku dochodowego (22%).
6. Koszt wyrobienia karty Renholdskort (dot. firm sprzątających, 147,02 NOK za 1 kartę).
7. Koszt wyrobienia karty Byggekort (dot. firm budowlanych, 105,25 NOK za 1 kartę).
8. Koszty związane z RVO (dot. firm budowlanych, minimum 250 NOK).
9. Koszt kursu HMS (kurs online ok. 1450 NOK).
10. Koszt podatku: Przedsiębiorcy muszą też pamiętać o opłacaniu zarówno składki na norweski ZUS, czyli Trygdeavgift w wysokości 11,4% dochodu, jak i składek zawartych w zaliczce na podatek forskuddsskatt 4 razy w roku, do:15 marca, 15 maja, 15 września, 15 listopada.
Co jeszcze warto wiedzieć o zakładaniu i prowadzeniu własnej działalności gospodarczej w Norwegii?
Norwegia to państwo przyjazne biznesowi, dające przedsiębiorcom wiele możliwości i przywilejów, niemniej jednak przed rozpoczęciem procedury zakładania własnej firmy warto dokładnie przemyśleć swoją decyzję, wybrać odpowiednią formę prawną działalności gospodarczej, jak również zapoznać się choćby z podstawowymi formalnościami, obowiązkami i kosztami związanymi z prowadzeniem własnego przedsiębiorstwa w kraju fiordów.

Co jeszcze warto wiedzieć o zakładaniu i prowadzeniu własnej firmy w Norwegii?
1. Jak założyć firmę w Norwegii - krok po kroku: 2. W Norwegii wszelkie przedsiębiorstwa zarejestrowane w Centralnym Rejestrze Koordynacyjnym Podmiotów Prawnych mają przydzielony tzw. numer organizacji (numer prawny), który jest wykorzystywany przy składaniu różnego rodzaju sprawozdaniach z działalności firmy i deklaracji podatkowych, jak również służy do kontaktu np. z dostawcami czy klientami. Przedsiębiorca prowadzący kilka firm otrzyma oddzielne numery, które można wyszukać na stronie brreg.no, wpisując w polu "Znajdź firmę/podmiot" nazwę firmy (lub numer organizacji) i klikając "Oversikt over registrerte virksomheter".

3. Osoby, które zdecydują się na założenie stowarzyszenia w Norwegii, powinny złożyć drogą elektroniczną (przez stronę altinn.no) "Zgłoszenie do rejestru skoordynowanego" (Centrum Rejestru w Brønnøysund). Na stronie navnesok.no można sprawdzić, czy nazwa, którą chcemy nadać stowarzyszeniu, jest dostępna. W Frivillighetsregisteret, czyliRejestrze Norweskich Organizacji Pozarządowych.W Norwegii można również zarejestrować stowarzyszenia prowadzące działalność wolontariacką. Organizacje wolontariackie mogą ubiegać się o zwrot podatku VAT i starać o dotację (np. przez program "grassroots share").

4. W Norwegii właściciel firmy ma prawo do zasiłku chorobowego (sykepenger, w wysokości 65% przychodów, po 17. dniu choroby), natomiast nie ma prawa ani do otrzymania świadczenia urlopowego (feriepenger, w przeciwieństwie do pracowników firmy), ani do otrzymywania zasiłku dla bezrobotnych (dagpenger) po zamknięciu własnej działalności.

5. Warto pamiętać o tym, że wszystkie norweskie spółki kapitałowe, których obroty przekroczą 5 mln NOK, mają obowiązek posiadać biegłego rewidenta, jak również o tym, że w Norwegii spółki podlegają pod specjalne prawo Aksjeloven, które określa zasady prowadzenia rachunkowości, księgowości i regularnego raportowania działań firmy.

6. W Norwegiiakcjonariusze spółek AS i ASA muszą składać roczny raport - Aksjonærregisteroppgaven, (nie dot. spółek, których akcje zarejestrowano w Verdipapirsentralen - VPS). Aksjonærregisteroppgaven pozwala, abynorweski urząd skarbowy (Skatteetaten)przygotowałdla przedsiębiorców Aksjeoppgaven (formularz RF-1088). W przypadku nieprzestrzegania terminu złożenia deklaracji (do 31 stycznia kolejnego roku po roku podatkowym) grozi kara grzywny wysokości 1130 NOK za każdy dzień opóźnienia (łączna suma kary nie może być wyższa niż 56 500 NOK - 50 opłat sądowych).

Należy również przygotować się na to, że czas założenia firmy na terenie Królestwa Norwegii może trwać od 3 do 6 tygodni, w zależności od wyboru formy prawnej działalności gospodarczej (w przypadku firmy jednoosobowej - kilka dni, jeśli zdecydujemy się złożyć wniosek drogą elektroniczną), a norweska księgowość jest dosyć skomplikowana, szczególnie w przypadku spółek, i wymaga znajomości ustaw o rachunkowości. Dlatego też warto skorzystać z fachowej pomocy, dzięki czemu zaoszczędzisz sporo czasu i nie narazisz się na wysokie kary finansowe w przypadku niedopełnienia ważnych formalności związanych zarówno z raportowaniem, składaniem deklaracji, audytem, jak i przestrzeganiem obowiązków pracodawcy, takich jak szkolenia BHP czy terminowe opłacanie składek ZUS.
FAQ
1. Jakie rodzaje działalności gospodarczej mogę otworzyć w Norwegii?

W Norwegii możesz wybrać spośród takich rodzajów działalności gospodarczej, jak: 2. Jakie koszty wiążą się z rejestracją działalności gospodarczej w Norwegii?
W zależności od rodzaju działalności gospodarczej w Norwegii koszty wahają się od 0 do 6797 NOK.

3. Czym jest Altinn?
Altinn to norweski portal internetowy, przez który przedsiębiorcy mogą załatwić wiele urzędowych spraw, takich jak: 4. Czym jest NAV?
NAV to norweski Urząd Pracy i Opieki Społecznej, który pomaga osobom mieszkającym w Norwegii podjąć pracę. NAV zajmuje się również wszelkiego rodzaju szkoleniami, świadczeniami socjalnymi i zasiłkami.

5. Co to jest MinID?
MinID, czyli tzw. pinkody, to specjalne kody, dzięki którym podatnicy w Norwegii mogą załatwić wiele urzędowych spraw drogą elektroniczną, np. zamówić kartę podatkową, przemeldować się czy złożyć roczną deklarację podatkową.

6. O jakich internetowych stronach i urzędach muszę pamiętać, prowadząc własną firmę w Norwegii?
7. Co to jest MVA?
MVA (Merverdiavgift) to norweski VAT, czyli podatek obrotowy nakładany na świadczenie usług i sprzedaż. W Norwegii należy wpisać firmę do rejestru VAT, jeżelijej obrót w ciągu 12 miesięcy przekroczy 50 000 NOK. W Norwegii mamy 3 stawki MVA: podstawową - 25%,zredukowaną - 15% i niską - 12%. MVA możemy rozliczyć przez stronę altinn.no na druku RF-0002.

8. Co to jest HMS?
HMS to skrót od norweskich słów Helse, Miljø i Sikkerhet, (zdrowie, środowisko i bezpieczeństwo) i odnosi się do przepisów BHP, czyli bezpieczeństwa i higieny pracy, w norweskich przedsiębiorstwach.

9. Co to jest Forskuddsskatt, Forskuddstrekk i Arbeidsgiveravgift?
Forskuddsskatt, czyli norweski podatek dochodowy. W Norwegii przedsiębiorca ma obowiązek poinformować Urząd Podatkowy o przewidywanym dochodzie swojej firmy, jest to tzw. złożenie podania o zaliczkę na podatek (søke om forskuddsskatt naformularzu RF-1209, gdy posiadasz d-numer.). Przedsiębiorca co roku powinien złożyć zeznanie podatkowe (skattemelding), w którym podaje uzyskany dochód, a Urząd Podatkowy oblicza, czy należy mu się zwrot czy musi dokonać dopłaty (rozliczenie podatkowe - skatteoppgjør). Norweski przedsiębiorca, który posiada numer personalny (fødselsnummer), może złożyć podanie o zaliczkę na podatek dochodowy online.

Arbeidsgiveravgift to norweski podatek pracodawcy, a Forskuddstrekk, to zaliczka na podatek dochodowy za pracowników.

10. Czy prowadząc firmę w Norwegii, muszę otworzyć konto firmowe?
Tak, w Norwegii osoby, które otwierają własną działalność gospodarczą, powinny również otworzyć konto firmowe(bedriftskonto).

11. Jak złożyć roczny raport Aksjonærregisteroppgaven do norweskiego urzędu skarbowego?
Aksjonærregisteroppgaven składa się z formularza głównego - RF-1086 zawierającego informacje o norweskiej spółce, oraz z załącznika - RF-1086U, zawierającego informacje dotyczące akcjonariuszy norweskiej spółki. Formularz należy wypełnić, sprawdzić, a następnie wysłać drogą elektroniczną przez stronę altinn.no do norweskiego urzędu skarbowego (Skatteetaten).

12. Czy w Norwegii mogę założyć własną działalność gospodarczą drogą elektroniczną?
Tak, w Norwegii wszelkie sprawy urzędowe, w tym zakładanie własnej firmy, można załatwiać drogą elektroniczną. W tym celu należy zamówić kody MinID potrzebne do rozliczenia podatku (na stronie altinn.no trzeba kliknąć Logg inn, następnie Bestill PIN-koder, w odpowiednim polu wpisać 11-cyfrowy norweski numer personalny, po czym kliknąć Bekreft, kody w ciągu 3 dni roboczych zostaną wysłane na adres zamieszkania), a następnie zarejestrować firmę przez internetowy portal altinn.no